ย่าเหลเป็น สุนัขพันธ์ทางสีขาว มีขนปุกปุย มีสีดำแต้ม หูตก เกิดที่เรือนจำในจังหวัดนครปฐม แต่ก่อนเป็นสุนัขของหลวงโพเคหะนันทร์ ตำแหน่งผู้คุมนักโทษ และในตอนนั้น รัชกาลที่๖ ทรงเป็นแค่พระบรมโอรสาธิราชได้เดินทางไปเยี่ยมเรือนจำ และได้เห็นสุนัขตัวนี้เข้า จึงเกิดความชอบ และผู้คุมเรือนจำจึงได้นำถวายให้แก่ พระองค์มา และทรงประทานชื่อให้ว่าย่าเหลซึ่งแปลว่ามิตรแท้

และทรงเลี้ยงมาตั้งแต่นั้น ด้วยความฉลาดของย่าเหลจึงเป็นที่โปรดปราณของรัชกาลที่๖ เป็นอย่างมาก ด้วยนิสัยจงรักถักดีต่อนายและเป็นสุนัขแสนรู้ เมื่อมีทหารแต่งกายมาถูกต้องหรือไม่ถูกระเบียบ ย่าเหลก็จะกัดบุคลนั้นทันที่ต่อหน้าพระองค์เลยก็ว่าได้ ซึ่งสร้างความอับอายต่อผู้ถูกกัดเป็นอย่างยิ่ง

ในบางครั้งที่พระองค์เสด็จออกไปไหน และไม่ได้นำย่าเหลไปด้วยก็จะถูกพวกมหาดเล็กบางคนที่จ้องจะทำร้ายก็มี และย่าเหลยังชอบออกหนีเที่ยวจนพระองค์ต้องให้ออกตามหาถึงหลายครั้ง จนต้องทำป้ายแขวนคอบอกว่าเป็นสุนัขของพระองค์ให้นำมาคืน ก็จะให้รางวัลแก่ผู้พามา และด้วยความที่ย่าเหลเป็นสุนัขที่ขี้ประจบ ประกอบกับทำหน้าที่เหมือนทหารรักษาพระองค์คนหนึ่ง จึงทำให้มีการไม่ชอบในตัวย่าเหลเป็นอย่างมาก

ถูกรอบสังหาร

ได้มีมหาดเล็กคนหนึ่งถูกไล่ออกไปเพราะไม่ซื่อสัตว์ และได้กลับเข้ามาในวัง แต่ย่าเหลได้กลิ่นจึงเข้าไปกัดและกระชากพาร่างมาเข้าเฝ้า แต่โชคดีที่มหาดเล็กคนนั้นไม่มีอาวุธอาไรมาด้วยจึงได้รับการปล่อยตัวไป และอยู่มาได้ไม่กี่เดือน ย่าเหลได้ตามเสด็จไปทอดกฐินที่วัด ราชบพิตร ย่าเหลได้ตามตัวเมียไป หรือถูกล่อด้วยตัวเมียไม่อาจทราบได้ ข้ามคลองไปยังสวนเชตถ์ข้างวังสราญรมย์ และไปถูกยิงตายที่นั่น

และไม่สามารถจับคนร้ายได้ จึงสร้างความเสียพระทัยให้แก่รัชกาลที่๖ เป็นอย่างมาก และโปรดให้แห่ขบวนศพไปยังวัดพระปฐมเจดีย์ และโปรดให้สร้างรูปหล่อด้วยทองเหลือเท่าตัวจริง และตั้งอนุสาวรีย์นี้ไว้ที่หน้าตำหนักชาลีมงคลอาสน์ และได้บรรจุกระดูกย่าเหลไว้ที่ใต้ฐานพร้อมคำกลอน ในพระราชวังสนามจันทร์

รูปปั้นของย่าเหลยังคงอยู่ที่พระราชวังสนามจันทร์ และได้มีการตั้งหีบบรรจุศพของย่าเหล ที่ลวดลายสวยงามให้ได้ชมกันในพิพิธภัณฑ์สถานพระปฐมเจดีย์ ถึงย่าเหลจะเป็นหมาข้างถนนแต่มีความจงรักภักดีต่อเจ้านายถึงตัวจะตายแต่ชื่อก็ยังอยู่ให้ลูกหลาน รู้ถึงความดีความซื่อสัตว์ของหมาที่มีต่อเจ้าของ

Comments are closed.

Post Navigation